Pert Araç Tazminatı Hesaplama: Sigorta Şirketi Ne Kadar Ödemeli?

Trafik kazasının ardından aldığınız en korkulan haberlerden biri: “Aracınız pert çıktı.”
Peki bu ne anlama gelir? Sigorta şirketi size tam olarak ne kadar ödeyecek?
Sunulan teklif hakkaniyetli mi? Ve teklifi beğenmezseniz ne yapabilirsiniz?Bu yazıda pert araç tazminatının nasıl hesaplandığını, sigorta şirketlerinin sık başvurduğu
düşük teklif taktiklerini ve haklarınızı nasıl koruyabileceğinizi
ayrıntılı biçimde açıklıyoruz.

Araç Ne Zaman “Pert” Sayılır?

Sigorta sektöründe araç pert (ekonomik hurda) sayılmasının temel kriteri şudur:
Hasar bedeli, aracın sigorta/rayiç değerinin %70’ini veya daha fazlasını aşıyorsa
araç ekonomik pert olarak değerlendirilir.

Bu oranın altındaki hasarlarda araç tamir ettirilebilir; bu durumda değer kaybı tazminatı
gündeme gelebilir. Ancak pert kararı alındıktan sonra artık değer kaybı değil,
pert tazminatı söz konusudur.

Pert kararının verilmesi için sigorta şirketinin bir eksper ataması ve onarım maliyetinin
araç değeriyle karşılaştırılması gerekir. Bu süreçte sigorta eksperinin belirlediği
“araç değeri” kritik bir rol oynar — ve bu noktada uyuşmazlıklar sıklıkla başlar.

Pert Araç Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Sigorta şirketi, pert araç tazminatını hesaplarken şu iki değeri karşılaştırır:

  • Hasarsız piyasa (rayiç) değeri: Aracın kaza öncesindeki gerçek
    ikinci el piyasa değeridir. Bu değer; araç yaşı, kilometre, marka/model ve genel duruma göre belirlenir.
  • Hurda (enkaz) değeri: Pert aracın hurdaya ayrıldıktan sonra
    kalan parça değeridir.

Formül basittir: Tazminat = Rayiç Bedel − Hurda Değeri

Bazı kasko poliçelerinde “yeni değer” veya “piyasa değeri” teminatı bulunabilir.
Poliçenizi dikkatlice incelemek, hangi hesaplama yönteminin uygulanacağını anlamak
açısından kritik önem taşır.

Sigorta Şirketinin Düşük Teklif Sunma Nedenleri

Pert tazminat uyuşmazlıklarının büyük çoğunluğu şu nedenlerle çıkar:

  • Düşük rayiç bedel tespiti: Sigorta şirketi eksperi, aracı olduğundan
    düşük değerlendirerek şirket lehine bir tazminat miktarı belirleyebilir.
  • Yüksek hurda değeri biçilmesi: Hurda değeri ne kadar yüksek
    tutulursa, ödenecek tazminat o kadar düşer.
  • Poliçe limiti uygulaması: Eski poliçelerde araç güncel değerini
    karşılamayan sınırlı bir sigorta bedeli belirlenmiş olabilir.
  • Hasar bildirim süresi ihlali iddiası: Bazı sigorta şirketleri,
    5 günlük hasar bildirim süresinin aşıldığını gerekçe göstererek ödemeyi
    zorlaştırmaya çalışabilir.

Sigorta Teklifine Nasıl İtiraz Edilir?

1. Adım — Bağımsız Ekspertiz Yaptırın

Sigorta şirketinin belirlediği rayiç bedeli kabul etmek zorunda değilsiniz.
Bağımsız bir eksper tutarak aracın gerçek piyasa değerini ayrıca
tespit ettirebilirsiniz. Eksper raporunuz sigorta şirketinin belirlediği değerden
belirgin biçimde yüksekse, bu rapor müzakerede ve davada güçlü bir delil olur.

2. Adım — Sigorta Şirketiyle Yazılı Müzakere

Ekspertiz raporuyla birlikte sigorta şirketine yazılı olarak başvurun ve
tazminatın yeniden değerlendirilmesini talep edin. Bu yazışmaları saklayın;
sonraki aşamalarda kullanacaksınız.

3. Adım — Sigorta Tahkim Komisyonu veya Dava

Müzakereden sonuç alınamazsa Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurabilir ya da
dava açabilirsiniz. Mahkemeler; dava sürecinde bilirkişi aracılığıyla aracın
gerçek değerini yeniden tespit eder ve sigorta şirketini hak edilen tazminatı
ödemeye mahkûm edebilir.

Kasko ile Zorunlu Trafik Sigortası Arasındaki Fark

Pert araç tazminatı, kaskodan ya da karşı tarafın zorunlu
trafik sigortasından (ZMSS)
alınabilir; bu durum kimin kusurlu olduğuna bağlıdır:

  • Kazada karşı taraf kusurlu ise: Pert tazminatı karşı tarafın
    ZMSS’sinden talep edilir.
  • Kazada siz kusurlusanız ya da tek taraflı kazaysanız: Pert tazminatı
    yalnızca kendi kaskosundan alınabilir.
  • Kısmi kusur durumunda: Kusur oranına göre paylaştırılmış tazminat
    hesabı yapılır.

Pert Araç Sürecinde Yapılmaması Gereken 4 Hata

  • Hasar bildirimi geç yapmak: Kasko poliçelerinde genellikle
    5 günlük hasar bildirim süresi öngörülür. Bu süre aşılırsa sigorta
    şirketi ödemeyi zorlaştırabilir ya da reddedebilir.
  • Enkaz aracı erkenden teslim etmek: Sigorta şirketi hurda değerini
    kesinleştirmeden aracı teslim etmeyin; bu, müzakere gücünüzü azaltır.
  • İlk teklifi kabul etmek: Sigorta şirketinin ilk teklifi
    genellikle düşüktür. Bağımsız ekspertiz yaptırmadan imzalamayın.
  • Sözlü mutabakatlara güvenmek: Her anlaşmayı yazılı olarak teyit edin.

Sık Sorulan Sorular

Araç ne zaman pert sayılır?

Hasar bedeli, aracın sigorta/piyasa değerinin %70’ini veya daha fazlasını aşıyorsa
ekonomik pert kararı verilir. Bu eşik poliçeye göre değişebilir.

Pert araçta değer kaybı tazminatı alınabilir mi?

Hayır. Pert araç için değer kaybı değil, rayiç bedel üzerinden pert tazminatı talep
edilir. Bu iki hak birbirini dışlar.

Sigorta şirketinin teklifini beğenmezsem ne yapabilirim?

Bağımsız ekspertiz yaptırabilir, yazılı itirazda bulunabilir, Sigorta Tahkim
Komisyonu’na başvurabilir ya da dava açabilirsiniz. Bir sigorta avukatından destek
almanız süreci önemli ölçüde güçlendirir.

Pert araç tazminatı için zamanaşımı ne kadardır?

Trafik kazasından kaynaklanan sigorta taleplerinde genel zamanaşımı süresi
2 yıldır. Bu süreyi kaçırmamak için kazadan sonra mümkün olan
en kısa sürede başvuru yapılması önerilir.

Sonuç

Pert araç tazminatında “sigorta şirketinin sunduğu değer” ile “aracın gerçek piyasa
değeri” arasındaki fark, binlerce liraya ulaşabilmektedir. Bu farkı kapatmak için
bağımsız ekspertiz, yazılı müzakere ve gerekirse tahkim ya da dava
adımlarını eksiksiz atmanız şarttır.

Sigorta şirketleri büyük hukuk ekipleriyle çalışır. Siz de hak ettiğiniz tazminatı
almak için deneyimli bir sigorta avukatının yanında durmanız gerekir.

Yasal Bilgilendirme

Genel Bilgilendirme Metni

Bu yazıda yer alan içerik, yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa, tavsiye veya reklam niteliği taşımaz. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, burada yer alan bilgilerin olayınıza uygulanabilirliği değişiklik gösterebilir. Hak kayıplarına uğramamak için bir avukata danışmanız önerilir. Büromuzla paylaşılacak tüm bilgi ve belgeler, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 36. maddesi kapsamında mesleki gizlilik ilkesi ile korunur.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu · Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları · Manisa Barosu · Av.K. m.36 kapsamında mesleki gizlilik