Trafik Kazası Halinde Yasal Haklarınızı Biliyor musunuz?

Trafik kazaları, Karayolları Trafik Kanunu’nun 3. maddesinde tanımlandığı şekliyle, bir veya birden fazla aracın karıştığı ve sonucunda ölüm, yaralanma ve zarar meydana gelen olaylardır. Trafik kazalarıyla ilgili hukuki düzenlemeler Karayolları Trafik Kanunu, Türk Ceza Kanunu ve Borçlar Kanunu gibi yasalara dayanmaktadır. Bu kazalar sonucunda cezai ve hukuki süreçlerin işlemesi gerekebilir. Trafik kazalarından kaynaklanan tazminat davaları, iki ana kategoriye ayrılabilir. Eğer kazada yaralanan bir kişi hayatta ise, bu durumda yaralanmalı bir trafik kazası söz konusudur ve yaralanan kişi maddi ve manevi tazminat davası açabilir. Ancak, kazada hayatını kaybeden bir kişi varsa, bu durumda ölümlü bir trafik kazası söz konusudur ve mağdurun mirasçıları ve destekten yoksun kalan kişiler tarafından dava açılabilir.

Ölümlü Trafik Kazalarında Ne Talep Edilebilir?

Ölümlü trafik kazalarında talep edilebilecek alacak kalemleri Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesinde şu şekilde düzenlenmiştir: “Ölüm halinde ölenin mirasçıları; cenaze giderlerini, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderlerini ve ölenin desteğinden yoksun kaldıkları miktarı tazminat olarak talep edebilirler.” Bu başlıklar şu şekildedir; Cenaze Giderleri:Ölümlü trafik kazalarında mirasçılar cenaze masraflarını kazaya sebep olan kişilerden talep edebilirler. Ölüm Hemen Gerçekleşmemişse Tedavi Giderleri:Ölümlü trafik kazalarında ölüm hemen gerçekleşmemiş ve kazazede hastanede bir süre tedavi altında kalmışsa bu durumda söz konusu süreçteki tedavi giderleri de kazada kusuru bulunan kişi veya kişilerden istenebilmektedir. Destekten Yoksun Kalma Tazminatı:Ölümlü trafik kazalarında ölen kazazedenin mirasçıları, ölen kişiden gördükleri destek oranında kusurlu olan kişi veya kişilerden tazminat talep edebilirler. Bu tazminatı ölenin ailesinin yanı sıra ölenle bağlantısı bulunmayan ancak ölenin desteği olduğunu ispatlayan üçüncü kişiler de talep edebilmektedir. Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesinde sayılan alacak kalemlerinin yanı sıra kazada kusuru bulunan kişi veya kişilerden manevi tazminat da talep edilebilmektedir. Ölen kazazedenin ailesi ölümden dolayı uğradıkları acı, ızdırap ve elemden dolayı uğradıkları manevi zararları kazaya neden olan kişilerden talep edebilir.  

Yaralanmalı veya maddi hasarlı trafik kazaları durumunda, kazazede veya mağdurun sahip olduğu haklar şunlar olabilir:

1. Tedavi Giderlerinin Tazmini: Tedavi masrafları, ameliyat, ilaçlar, ortopedik ekipmanlar gibi sağlık giderleri, kazayı nedeniyle sorumlu olan kişilerden veya sigorta şirketlerinden talep edilebilir.
2. Kazanç Kaybının Tazmini: Kazazede, kaza sonucu işini sürdüremeyebilir ve bu durum maddi kayıplara yol açabilir. Kazazede, iş kaybı nedeniyle kaybettiği geliri, kaza sorumlusu veya sigorta şirketinden talep edebilir.
3. Çalışma Gücünün Azalmasından veya Yitirilmesinden Kaynaklı Zararların Tazmini: Kazazede, geçici veya kalıcı bir işgücü kaybına uğrayabilir. Kalıcı iş göremezlik durumunda, mahkeme tarafından belirlenen miktar üzerinden tazminat talep edilebilir. Ayrıca, geçici iş göremezlik durumunda, bakım ihtiyacı olan bir kişiye yardım edenler tarafından da talepte bulunulabilir.
4. Manevi Tazminat: Kazazede, yaşadığı acı, ızdırap ve psikolojik etkiler nedeniyle manevi tazminat talep edebilir. Manevi tazminatın miktarı, olayın özelliklerine, acı ve ızdıraba göre değişebilir ve hakimin takdirine bağlıdır.

Trafik kazaları bakımından dava açma sürecinde zamanaşımı da önemlidir. Karayolları Trafik Kanunu’na göre, maddi zarar tazminat talepleri, zararı öğrenildiği tarihten itibaren iki yıl içinde ve kazadan itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Ancak, zararın aynı zamanda bir suç teşkil etmesi durumunda, ceza zamanaşımı süresi geçerli olacaktır.

Taksirle bir kişinin ölümüne sebep olma durumunda, zamanaşımı süresi 15 yıldır. Taksirle yaralama durumunda ise dava açma süresi 8 yıldır.”