Önizleme · Veraset İlamı — Elementor Block

Miras · Alt Hizmet

4721 sayılı TMK m.598 + 1512 sayılı Noterlik Kanunu

Veraset İlamı (Mirasçılık Belgesi)

Q: Veraset ilamını noterden mi mahkemeden mi almalıyım?

Çekişmesiz hallerde noter (1-3 gün, ucuz). Çekişmeli hallerde Sulh Hukuk Mahkemesi (1-12 ay).

Q: Eş ve 2 çocuklu mirasta paylar nasıl?

TMK m.499: Eş 1/4, çocuklar kalan 3/4'ü eşit paylaşır. 2 çocukta her çocuk 3/8.

Q: Veraset intikal vergisi ne kadar?

1. derece mirasçılar %1-10 arası artan oranlı. 2026 istisna tutarı ~1.5-2 milyon TL.

Mirasçıları ve miras paylarını gösteren resmi belge. Noterden hızlı çıkarılabilir; itiraz veya çekişme halinde Sulh Hukuk Mahkemesi'nden. Tapu, banka, araç işlemleri için zorunlu.

NoterHızlı Düzenleme

1-3 GünStandart Süre

Sulh HukukÇekişmeli Hallerde

Tapu/Bankaİşlem Şartı

Tanım

Veraset İlamı Nedir?

Veraset İlamı (mirasçılık belgesi), 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.598 ile düzenlenen, miras bırakanın (muris) vefatından sonra kimlerin mirasçı olduğunu ve her birinin miras paylarını resmi olarak gösteren belgedir. Bu belge olmadan: tapu devri yapılamaz, banka hesapları kapatılamaz, araç devri olmaz, miras intikali işlenmez.

Veraset İlamı iki yolla alınabilir: (1) Noter Yoluyla — 2008'den beri noterlerden de düzenlenebilir (1512 SK m.71/A). Hızlı ve pratiktir; ölü kişinin nüfus kaydı yeterli. (2) Sulh Hukuk Mahkemesi Yoluyla — Çekişmeli durumlarda (mirasçılık tartışmalı, evlilik dışı doğmuş çocuk, vasiyetname iddiası vb.) mahkeme karar verir.

Yasal mirasçılar: (1) Eş + Çocuklar (1. zümre): Çocuklar miras payı eşittir; eş 1/4 alır. (2) Anne-Baba (2. zümre): Çocuk yoksa, eş 1/2 alır + ana-baba ¼ er. (3) Büyükanne-büyükbaba (3. zümre): Hiç altsoy + ana-baba yoksa. (4) Devlet (Hazine): Hiç mirasçı yoksa Hazineye geçer.

Veraset Çeşitleri

Hangi Durumlarda Hangi Yol Seçilir?

Noter Yolu (Basit Durumlar)Mirasçılar net, çekişme yok, nüfus kayıtları temiz. Tek başına gidilebilir, avukat şart değil.
Sulh Hukuk Mahkemesi (Çekişmeli)Evlilik dışı doğmuş çocuk, gizli mirasçı iddiası, mahrum kalma davaları, gayri resmi evlilikten doğan ihtilaflar.
Yabancı Uyruklu MirasçıYabancı mirasçı varsa noterler genelde kabul etmez; mahkeme yolu zorunlu olabilir. Apostil + Türkçe çeviri.
Eski Tarihli Ölümler (1990 öncesi)1926 öncesi Şer'iye sicilleri, 1934 öncesi soyadı kanunu öncesi belgeler için karmaşık; mahkeme önerilir.
Vasiyetnameli MirasVasiyetname varsa noter kabul etmez. Vasiyetname Tenfizi davası Sulh Hukuk'ta açılır.
Mirasın Reddi Olan DurumlarMirasçılardan biri reddetmişse, kalanlar için yeni veraset ilamı çıkarılması.

Süreç

Veraset İlamı Alma Süreci

Ölüm Belgesinin Alınması
Nüfus Müdürlüğü'nden veya e-Devlet üzerinden ölüm belgesi (mukim) alınır. Otomatik nüfus kaydından "ölü" işareti görünür.
Nüfus Kayıt Örneği
Müteveffanın tam vukuatlı nüfus kayıt örneği alınır; tüm mirasçılar listelenir (eş, çocuk, ana-baba). e-Devlet'ten çıkarılabilir.
Notere Başvuru
Mirasçılardan biri (kendi adına veya tüm mirasçılar adına) en yakın notere başvurur. Ölüm belgesi + nüfus kayıtları + mirasçı kimlikleri götürülür.
Veraset İlamı Düzenleme
Noter belgeyi inceleyip 1-3 gün içinde Veraset İlamı düzenler. Miras payları matematiksel olarak hesaplanır; herkes için ayrı.
Çekişmeli Durumda Sulh Hukuk
Noter düzenlemekten kaçınırsa veya çekişme varsa Sulh Hukuk Mahkemesi'ne "mirasçılık belgesi düzenlenmesi" davası açılır.
Veraset İlamının Kullanımı
Belge ile Tapu Müdürlüğü'nde intikal işlemi, banka hesaplarının kapatılması, araç tescil müdürlüğünde devir, SGK'da emekli aylığı düzenlemesi yapılır.
Veraset ve İntikal Vergisi
Veraset ilamı sonrası 4 ay içinde Vergi Dairesi'ne miras beyannamesi verilir. Vergi: miras değerine göre artan oranlı.

Süre ve Yetki

Veraset İlamı Süre Tablosu

Aşama / Konu	Süre	Yetkili Merci
Noter Düzenleme	1-3 iş günü	Herhangi bir Noter
Sulh Hukuk Davası (Çekişmesiz)	1-3 ay	Sulh Hukuk Mahkemesi
Sulh Hukuk Davası (Çekişmeli)	6-12 ay	Sulh Hukuk Mahkemesi
Yabancı Uyruklu Mirasçı	3-6 ay	Sulh Hukuk Mahkemesi
Veraset İntikal Vergisi Beyan	4 ay	Vergi Dairesi
Tapu İntikal İşlemi	3-7 gün	Tapu Müdürlüğü
Banka Hesap Kapatma	1-2 hafta	İlgili Banka
Belgede Hata İtiraz	Süresiz	Sulh Hukuk Mahkemesi

Yargısal İçtihat

Yargıtay Kararlarından

Yargıtay 14. HD · 2024

"Veraset ilamı, mirasçıları ve miras paylarını ispat eder; ancak kesin hüküm değildir. Sonradan ortaya çıkan yeni mirasçı (evlilik dışı çocuk, gizli vasiyet) veya yeni bilgi varlığında veraset ilamı iptal edilebilir veya yenisi alınır. Eski ilam dayanaklı işlemler buna göre düzeltilir."

Yargıtay 14. HD · 2023

"Veraset ilamının iptali davasında zamanaşımı uygulanmaz; sonradan keşfedilen mirasçı her zaman dava açabilir. Tapu kayıtlarına intikal edilmiş mal varlığında iyiniyetli üçüncü kişilerin hakları korunur (TMK m.1023); ancak diğer mirasçılardan tazminat alınabilir."

Uyarı

Dikkat Edilecekler

📜

Veraset İlamında Kritik Hatalar

(1) Acele etmek: Vasiyetname var mı, mirasın reddi söz konusu mu önce araştırın; veraset alıp sonra geri çekmek zor. (2) Evlilik dışı çocukları hesaba katmamak: TMK m.498 — evlilik dışı doğmuş çocuk da mirasçıdır. (3) İntikal vergisini geç bildirmek: 4 ay geçince %5 ceza + faiz. (4) Yabancı mirasçı için noterde ısrar etmek: Noter genelde kabul etmez; doğrudan mahkemeye gidin. (5) Eski tarihli ölümlerde tek noterle yetinmek: 1934 öncesi belgeler karmaşık; uzman avukat şart. (6) Belgeyi tek mirasçı için almak: Tüm mirasçıların adı geçen tek bir belge daha kullanışlı.

Belge Listesi

Veraset İlamı Gerekli Belgeler

Noter / Mahkeme Başvurusu İçin

Ölüm belgesi (mukim)
Müteveffanın tam vukuatlı nüfus kayıt örneği
Mirasçıların kimlik fotokopileri
Mirasçıların güncel adresleri
Evlilik cüzdanı (eş varsa)
Doğum belgeleri (çocuklar için)
Tapu kayıtları (varsa müteveffaya ait)
Banka hesap bilgileri
Vasiyetname (mevcutsa)
Vekaletname (avukat aracılığıyla yapılıyorsa)
Yabancı mirasçı için: apostil + Türkçe çeviri

SSS

Veraset İlamı SSS

Veraset ilamını noterden mi mahkemeden mi almalıyım?+

Çekişmesiz haller için noter: Hızlı (1-3 gün), pratik, ucuz. Mirasçılar belli, nüfus kayıtları temiz, yabancı uyruklu yok ise noter yeterli. Çekişmeli haller için mahkeme: Evlilik dışı çocuk, gizli mirasçı iddiası, yabancı uyruk, eski tarihli ölüm, vasiyetname var. Süreç 1-12 ay; ancak hukuki güvence yüksek. Noter reddederse otomatik mahkeme yolu.

Eş ve 2 çocuklu mirasta paylar nasıl olur?+

TMK m.499'a göre: Eş 1/4, çocuklar kalan 3/4'ü eşit paylaşır. Yani 2 çocuklu durumda her çocuk 3/8. Toplam: Eş 2/8 (1/4) + Çocuk 1: 3/8 + Çocuk 2: 3/8 = 8/8 (1). Önceden boşanmış eşin mirasta payı yoktur. Eş mirasta sadece edinilmiş mal rejimi tasfiyesinden kalan kısmı alır + miras payı.

Evlilik dışı doğmuş çocuk mirasçı mı?+

Evet, TMK m.498 uyarınca evlilik dışı doğmuş çocuk da mirasçıdır; payı evlilik içi çocuklarla aynıdır. Ancak: (1) Tanıma şart — baba tarafından tanınmış olmalı veya (2) Babalık davası ile hukuki bağ kurulmalı. Babalık davası açma süresi yoktur (çocuğun yaşı boyunca). Anne tarafındaki miras hakkı doğum anında otomatik; baba tarafı için ek hukuki süreç gerekir.

Veraset ilamı sonrası ne yapmalıyım?+

Sıralı işlemler: (1) Veraset İntikal Vergi Beyannamesi (4 ay içinde) — Vergi Dairesi'ne. (2) Tapu İntikal — Tapu Müdürlüğü'nde mirasçılar adına tescil. (3) Banka Hesapları — Veraset ilamı + intikal vergi makbuzu ile hesap kapatma/devir. (4) Araç İntikal — Trafik tescil müdürlüğünde. (5) SGK — Emekli/yetim/ölüm aylığı düzenlemesi. (6) Vergiler — Müteveffanın varsa beyan ödemeleri tamamlanır.

Veraset intikal vergisi ne kadar olur?+

Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu m.16 uyarınca artan oranlı: (1) 1. derece mirasçılar (eş, çocuk, ana-baba): %1-10 arası. (2) Diğerleri: %10-30 arası. İstisna tutarı 2026 için: 1. derecede ~1.5-2 milyon TL'ye kadar muaf. Üzerinde basamaklı vergi. Vergi indirimi: Konut için ¼ indirim, çiftlik için ¼ indirim. Yıllık olarak değerleme oranı ile güncellenir.

Veraset ilamı kayboldu, yenisi alınabilir mi?+

Evet. Aynı notere veya başka notere başvurarak yenisi alınabilir. (1) Önceki belgenin tarih/numarasını biliyorsanız "suret çıkartma" şeklinde, (2) Bilmiyorsanız tamamen yeniden düzenleme. Aynı ücret tekrar ödenir. Mahkemeden alınmışsa Adliye Arşivi'ne başvuru. Eski belge sahteyse iptal davası Sulh Hukuk Mahkemesi'nde açılır.

Yurt dışındaki mirasçı veraset ilamı alabilir mi?+

Evet, üç yol: (1) Türkiye'ye gelmek: En kolay; bizzat notere gider. (2) Türkiye'de vekil tutmak: Yurt dışından noter tasdikli + apostil + Türkçe tercüme vekalet ile avukat veya yakın aracılığıyla. (3) Türk Konsolosluğu: Bulunduğu ülkedeki konsolosluk üzerinden vekalet düzenleyip Türkiye'ye gönderme. Yabancı uyruklu mirasçı varsa sadece mahkeme yolu; noter kabul etmez.

İlgili İçerikler