demirozhukuk.com.trdemirozhukuk.com.trdemirozhukuk.com.tr
Önizleme · Cayma Hakkı 14 Gün — Elementor Block
Tüketici · Alt Hizmet

6502 sayılı TKHK m.48-49 kapsamında

Cayma Hakkı 14 Gün İade

Online alışveriş, kapıdan satış ve mesafeli sözleşmelerde teslimden itibaren 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden iade hakkı; istisnaları ve hak kaybı durumları.

14 GünStandart Cayma Süresi
Gerekçesizİade Hakkı
14 GünÜcret İade Süresi
+1 YılBilgi Verilmemişse
Tanım

Cayma Hakkı Nedir?

Cayma hakkı, 6502 sayılı TKHK m.48 uyarınca tüketicinin mesafeli sözleşmelerde (online satış) ve işyeri dışı sözleşmelerde (kapıdan satış), malın teslim edildiği veya hizmetin başladığı tarihten itibaren 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden sözleşmeden cayma hakkıdır.

Bu hak emredicidir; sözleşmeyle kaldırılamaz. Cayma hakkı kullanıldığında tüketici ödediği tüm bedeli geri alır; sağlayıcı 14 gün içinde iade etmek zorundadır (TKHK m.48/4).

Cayma hakkı sözleşme türlerinden ayrı bir hak olarak ayıplı mal/hizmet haklarına eklenir. Cayma süresi içinde fark edilmeyen ayıplar için, ayıplı mal hükümleri çerçevesinde 2 yıllık ek süre işler.

Kapsam

Cayma Hakkı Hangi Sözleşmeleri Kapsar?

  • Mesafeli Sözleşmeler (Online)Trendyol, Hepsiburada, Amazon, marka web siteleri, sosyal medya alışverişi. Tüm online satışlar kapsam içinde.
  • İşyeri Dışı SözleşmelerKapıdan satış, fuarlar, otel salonu sunumları, çağrı merkezi satışı. Mağaza dışında yapılan satışlar.
  • Devre Tatil SözleşmeleriTKHK m.50 özel düzenleme: 14 gün cayma + uzun dönem koruma.
  • Finansal Tüketici SözleşmeleriKredi sözleşmesi, banka ürünleri (örn. kart, sigorta). 14 gün cayma.
  • Uzaktan Eğitim / ÜyelikOnline kurs platformları, dijital abonelikler. Cayma + iade hakkı.
  • Mağaza İçi Alışveriş — KAPSAM DIŞIFiziksel mağazadan yüz yüze yapılan alışveriş cayma hakkı dışıdır. Sadece ayıplı mal hükümleri uygulanır.
İstisnalar

Cayma Hakkı Bulunmayan Durumlar (m.48/4)

  • Kişiye Özel Üretilen MallarSipariş üzerine üretilen, kişiselleştirilmiş ürünler (özel isim baskılı, ölçü alınmış).
  • Bozulabilen / Son Kullanma Tarihi OlanlarGıda, çiçek, hızlı bozulan ürünler. Hijyenik koruma kalktıysa iade kabul edilmez.
  • Ambalaj Açılan Bazı Ürünlerİç çamaşırı, kozmetik, mayolar (sağlık ve hijyen). Açılmamışsa iade mümkün.
  • Yazılım / Müzik / Film AçılmışsaLisans aktivasyonu yapılan veya ambalaj açılan dijital içerikler.
  • Gazete-Dergi AboneliğiSüreli yayınlar (kitap hariç) abonelik yapıldıktan sonra.
  • Fiyatı Borsada Belirlenen MallarAltın, döviz gibi piyasa değeri günlük değişen mallar.
Süreç

Cayma Hakkı Kullanım Süreci

  1. 14 Günlük Süre Başlangıcı

    Süre malın teslim alındığı tarihten (ürün için) veya sözleşme tarihinden (hizmet için) işler. Hafta sonu, resmi tatil dahil hesaplanır.

  2. Cayma Bildirimi Gönderme

    Yazılı bildirim (e-posta, WhatsApp, dilekçe) ile sağlayıcıya "cayma hakkımı kullanıyorum" ifadesi gönderilir. Kanun gerekçe istemez.

  3. Ürünün İadesi

    Ürünü 14 gün içinde kargoyla iade edin. Sağlayıcı belirtmemişse iade kargo masrafı sağlayıcıya aittir (m.48/3).

  4. Sağlayıcının Bedeli İade Etmesi

    Sağlayıcı tüm bedeli (kargo ücreti dahil) 14 gün içinde iade etmek zorundadır. Kredi kartına çevrim yapılır.

  5. Bilgi Verilmediyse Süre Uzar

    Sağlayıcı cayma hakkını yazılı olarak bildirmemişse süre 1 yıl 14 güne uzar (m.48/5). Bu kritik bir nüans.

  6. Ret Halinde Hakem Heyeti

    Sağlayıcı iadeyi reddederse Tüketici Hakem Heyeti'ne başvuru. 30.000-100.000 TL arası uyuşmazlıkta zorunlu.

  7. Tüketici Mahkemesi

    100.000 TL+ veya hakem kararına itiraz halinde dava. Cayma hakkı reddedilirse manevi tazminat da talep edilebilir.

Süre ve Yetki

Cayma Süre Tablosu

AşamaSüreYetkili Merci
Standart Cayma Süresi14 günTeslimden itibaren
Bilgi Verilmemiş Cayma1 yıl 14 günTKHK m.48/5
Cayma Sonrası İade Süresi14 günTüketici → Sağlayıcı
Bedel İade Süresi14 günSağlayıcı → Tüketici
İlçe Hakem Heyeti30.000 TLİlçe Kaymakamlık
İl Hakem Heyeti100.000 TLİl Ticaret Müdürlüğü
Tüketici Mahkemesi10-18 ayTüketici Mah.
Yargısal İçtihat

Yargıtay Kararlarından

Yargıtay 13. HD · 2024

"Mesafeli sözleşmede sağlayıcı, cayma hakkını yazılı olarak (kalıcı veri saklayıcısı vasıtasıyla) tüketiciye bildirmemişse, 14 günlük cayma süresi başlamaz. Süre, bildirim tarihinden itibaren işlemeye başlar ancak en geç 1 yıl 14 gün sonra son bulur."

Yargıtay 3. HD · 2023

"Online satışta kargo dönüş ücreti sağlayıcıya aittir; sözleşmede 'iade kargo ücreti alıcıya' hükmü olsa bile bu, mütedaiyen tüketici aleyhine olduğundan TKHK m.5 anlamında haksız şart sayılır ve geçersizdir."

Uyarı

Dikkat Edilecekler

📅
Cayma Hakkı Sürecinde Kritik Hatalar

(1) 14 günü tek anda saymak: Hafta sonu, resmi tatil dahildir. (2) Ürünü kullanmak: Test etmek için açabilirsiniz; ancak kullanım izleri varsa sağlayıcı değer azalmasını mahsup edebilir. (3) Sözlü cayma: Geçersiz; yazılı bildirim şart (e-posta veya WhatsApp olur). (4) Kargo gönderim numarasını saklamamak: İade kanıtınızdır. (5) "Cayma yok" sözleşme maddesini kabul etmek: TKHK emredici; bu madde geçersiz. (6) Sağlayıcının "ürünü göndermeden parayı vermem" demesini kabul etmek: Doğru; önce iade, sonra ödeme. Ama 14 gün içinde iade etmezse şikayetinizi yapın.

Belge Listesi

Dava İçin Gerekli Belgeler

Cayma Hakkı Dosyası

  • Sipariş onay e-postası / SMS
  • Fatura / e-fatura
  • Teslim tutanağı (kargo)
  • Cayma bildirim belgesi (e-posta/WhatsApp)
  • İade kargo gönderim no
  • İade kargo teslim alındı belgesi
  • Sağlayıcı ile yazışmalar
  • Ödeme dekontu / kredi kartı ekstresi
  • Hakem Heyeti kararı (varsa)
  • Kimlik / IBAN / vekaletname
SSS

Cayma Hakkı SSS

14 gün hafta sonu ve tatilleri dahil mi?+
Evet, 14 takvim günü; hafta sonu ve resmi tatil dahildir. Süre teslimden itibaren işler. Örneğin Pazartesi teslim alınan ürün için cayma süresi 14 gün sonra yine Pazartesi gece yarısı sona erer. Son gün resmi tatile denk gelirse ilk iş gününe uzar (TBK m.93).
Ürünü açtım ve denedim, cayma hakkım var mı?+
Evet, cayma hakkınız vardır. TKHK m.48/4 uyarınca tüketici ürünü normal şekilde inceleyebilir ve test edebilir. Ancak: (1) Kullanım izleri (çizik, koku, leke) varsa sağlayıcı değer azalması kadar mahsup edebilir. (2) Hijyenik ürünler (iç çamaşırı, kozmetik) açıldıysa cayma kapatılabilir. (3) Elektronik ürünlerde aktivasyon/kayıt yapıldıysa kullanılmış sayılır.
Sağlayıcı "cayma yok" diyor, ne yapayım?+
TKHK m.5 ve m.48 emredici hükümlerdir; sözleşmeye "cayma hakkı yoktur" yazılsa bile geçersizdir. Önce yazılı (e-posta) ile cayma talebinizi gönderin. Reddedilirse: (1) Tüketici Hakem Heyeti şikayeti, (2) Ticaret Bakanlığı şikayet hattı (alo 175), (3) Banka chargeback başvurusu (kredi kartı). Çoğu durumda 1-2 hafta içinde para geri gelir.
Cayma sonrası kargo ücreti kime ait?+
Yargıtay 3. HD 2023: Sağlayıcıya aittir. Sözleşmede aksine madde olsa bile haksız şart sayılır. Genelde e-ticaret siteleri anlaşmalı kargo firmaları ile iade kodu üretirler; tüketici ücret ödemez. Kontür kargo kullanılıyorsa makbuzu saklayın; sağlayıcıdan iade isteyin.
Sağlayıcı 14 gün geçtiği halde parayı iade etmedi?+
Yaptırım birkaç katmanlı: (1) Banka chargeback (kredi kartı): 7-30 gün içinde para geri çekilir. (2) Tüketici Hakem Heyeti şikayeti: ücretsiz, bağlayıcı karar. (3) Ticaret Bakanlığı şikayet (alo 175): firmaya idari para cezası. (4) Faiz işler: bedel iade gecikme tarihinden itibaren ticari faiz ile birlikte talep edilebilir.
Mağazadan aldığım ürünü iade edebilir miyim?+
Kanunen cayma hakkı yoktur. Mağaza içi alışverişler TKHK m.48 kapsamı dışıdır. Ancak: (1) Mağazanın kendi iade politikası olabilir (genelde 30 gün); fişle iade edebilirsiniz. (2) Ürün ayıplı ise 2 yıllık ayıplı mal hükümleri uygulanır. (3) Mağazanın online şubesinden aldıysanız (Click&Collect bile olsa) mesafeli sözleşmedir; cayma hakkı vardır.
Kapıdan satış sözleşmesini iptal edebilir miyim?+
Evet, 14 gün içinde gerekçesiz cayma hakkınız vardır. Kapıdan satış (kitap, halı, ev tekstili, sağlık ürünleri) "işyeri dışı satış" kategorisindedir. Eğer satıcı cayma hakkını yazılı bildirmemişse süre 1 yıl 14 güne uzar (m.48/5). Çoğu kapıdan satıcı bu bildirimi vermediği için süre çok geniştir.